David Hume

Kısa yaşam öyküsü

İskoç Aydınlanması’nın filozofu ve tarihçisi Hume, insan doğasını deneyimden hareketle incelemeye çalıştı. Bilginin sınırları, ahlak ve tutkular üzerine yazdı. İnsan davranışını anlamak için yalnız akıl yürütmenin değil, alışkanlık ve duyguların da hesaba katılması gerektiğini savundu.

Psikolojide ne ifade eder?

İzlenim ile fikir ayrımı ve çağrışım, zihinsel içeriklerin nasıl bağlandığını düşünmek için önemlidir. Nedenselliğe ilişkin tartışması, iki olayın birlikte görülmesi ile zorunlu neden ilişkisini bilmek arasındaki farkı öğretir. Bugünkü korelasyon–nedensellik ayrımıyla yan yana tartışılabilir; ancak modern istatistiğin Hume’da hazır bulunduğu söylenemez.

Kavramları tanıyalım

Çağrışım: fikirlerin benzerlik, yakınlık ve nedensel beklentilerle bağlanması. Alışkanlık: tekrarların beklentiyi şekillendirmesi.

Seçilmiş eserler ve yayınlar

• A Treatise of Human Nature1739–1740

Bağlantılar özgün metne, kurumsal kataloğa veya yayın kaydına gider; her bağlantı ücretsiz tam metin sunmaz. Eser adları özgün veya yerleşik biçimleriyle korunur.

Dönemi içinde okumak

Tarihsel katkı, bütün görüşlerin bugün doğrulandığı anlamına gelmez. Özgün metni dönemi ve kullanılan yöntem içinde okuyun.